ściśle     osiadły

Systematyka
Rząd: sowy (Strigiformes)
Rodzina: puszczykowate (Strigidae)
Gatunek: puszczyk (Strix aluco)

Charakterystyka
    Puszczyk to najpospolitszy osiadły gatunek sowy. Krępa sylwetka z okrągłą głową. Bardzo duże oczy z czarnobrązową tęczówką. Szlara wyraźna jednobarwna obwiedziona ciemną cienką linią, wokół szarooliwkowego dziobu jasna. Niekiedy słabo prążkowana. Od dziobu ciemna pręga przez czoło aż na kark. Jasne też brwi i obwódka wokół oczu. W Polsce występują dwie odmiany ubarwienia - szara (częstsza) i brązowa. Pierś i brzuch w charakterystyczny sposób kreskowane. Lotki i sterówki prążkowane poprzecznie. Krótki ogon. Zaokrąglone szerokie skrzydła prążkowane z dodatkiem centków tak jak i na grzbiecie. Dorosłe osobniki mają zaokrąglone lotki u młodych osobników natomiast widać wyraźnie ostre zakończenia także na sterówkach. Jasne płowe "nogawice" z piór szczelnie pokrywają nogi aż do samych szponów.
    Upierzenie młodocianych osobników podobne do rodziców z dominacją puchu traconego dopiero w okresie pierwszych lotów.
Lot prosty wolny,dość płytkie równomierne uderzenia skrzydeł.

Wielkość
długość ciała samce ok. 41–43 cm, samice ok. 43–46 cm
rozpiętość skrzydeł  samce ok. 90–95 cm, samice ok. 95–105 cm
samce ok. 450 g, samice ok. 550 g

Pokarm
  Pokarm puszczyka jest bardzo zróżnicowany.Jego zasadniczy składnik zależny jest od charakteru terytorium. W jego diecie dominują gryzonie lecz przy ich braku mogą to być żaby, nierzadko chrząszcze a nawet ryby, pająki a nawet dżdżownice. Nie pogardzi też padliną. Wśród tych puszczyków, które zamieszkują w środowisku miejskim, dużą część diety stanowią drobne ptaki. W większości ofiary ważą do kilkudziesięciu gram ale puszczyk potrafi upolować zdobycz o wadze do kilograma jak większe ptaki, króliki czy zające.

Głos ♫ 
(Nagranie audio: Paweł Szczepaniak)


  Ten głos każdy zna, choć może osobiście go nie słyszał, bowiem z tym pohukiwaniem wszyscy prawie utożsamiają sowy. To terytorialny głos samca - długie "huuuuu", krótka przerwa, kilka urwanych, przyciszonych dźwięków "huu" i kończące przeciągłe "huuu". Samica odpowiada zgrzytliwym "kuwiik". W okresie wiosennym często słychać dialog samca i samicy. Głos kontaktowy młodych słychać dopiero po opuszczeniu gniazda przez nich i pozwala na lokalizację przez dorosłych w porze karmienia. .

Rozród i gniazdowanie
  Już od jesieni puszczyki ustalają swoje terytoria. Gniazdować mogą w bardzo zróżnicowanych warunkach. Począwszy od terenów całkowicie dzikich aż do centrów miast. Gniazda mogą być zakładane w dziuplach ( preferuje drzewa liściaste np. wierzby), opuszczonych gniazdach wron czy ptaków drapieżnych, w terenie skalistym w szczelinach skalnych, w otworach wentylacyjnych bloków, na strychach, w stodołach.
  Samica, która wysiaduje jaja, może złożyć nawet tylko jednego ale przeważnie od dwu do sześciu w odstępie około 48 godzin. Wysiadywanie rozpoczyna się dopiero po złożeniu ostatniego i trwa 28-30 dni. W tym czasie karmi ją wyłącznie samiec. Samica wtedy tylko opuszcza jaja, oraz by oczyścić gniazdo z wypluwek i odchodów.
  Po wykluciu przez pierwszy tydzień samica i młode karmione są przez samca. Potem samica także zaczyna polować. Młode pokrywa jasny puch z poprzeczną pręgą na każdym piórze puchowym. W przeciągu miesiąca osiągają zdolność do latania a upierzenie nabiera właściwych odcieni.

Biotop
  Preferuje lasy liściaste i mieszane, śródpolne zadrzewienia ,ogrody ze starymi drzewami a także parki, cmentarze, zwłaszcza tam, gdzie rosną stare, dziuplaste drzewa, a w okolicach są pola i łąki. Spotykant także w środowisku miejskim. Występuje na terenie całego kraju w bardzo zróżnicowanym środowisku.



Opracował/a:   Emil Dzienniak