częściowaosiadły

Systematyka
Rząd: wróblowe (Passeriformes)
Rodzina: krukowate (Corvidae)
Gatunek: sroka {Pica pica}

Charakterystyka
   Jeden z najpopularniejszych osiadłych ptaków lęgowych o wyjątkowo charakterystycznym upierzeniu wielkości niemal gołębia. Samice nieco mniejsze o krótszym ogonie niż u samca. Biały brzuch, boki i barkówki ostro odcinające się od czarnej reszty upierzenia. Długi ogon w zielonkawym poblasku stopniowany - środkowe sterówki najdłuższe i coraz krótsze aż do skrajnych krótszych około 5 cm od środkowych. Duże białe pola na lotkach o czarnych metalicznych krawędziach. W locie kszałt  skrzydeł półokrągły . Nogi i dziób czarne.
  Młode podobne do dorosłych osobników z krótszym ogonem i bez metalicznego poblasku na czarnych piórach.
   Ptak niezwykle spostrzegawczy i ciekawski. Zajmuje stałe terytorium przez całe swe życie stąd żywo interesuje sie wszelkimi "nowościami" w obszarze swego terytorium. Mitem jest twierdzenie o predyspozycji do kradzieży biżuterii. Sroka woli zabrać ze sobą znalezisko z jej terytorium, by się przyjrzeć mu w bezpiecznych warunkach. Wyczulona na zagrożenia wszczyna alarm nawet na widok bardzo odległego drapieżnika niczym sójka w lesie. Po ziemi przemieszcza sie  podskokami a długi ogon nie przeszkadza jej w sprawnym poruszaniu się w gąszczu krzaków.

Wielkość
długość 40–51 cm, w tym długość ogona: ok. 20–30 cm
rozpiętość skrzydeł  52–60 cm
waga 180–230 g

Pokarm
  W zasadzie jest wszystkożerna choć główny składnik diety to pokarm zwierzęcy - chrząszcze, pająki, dżdżownice, płazy, ślimaki, żaby  jaszczurki, jaja i pisklęta ptaków, nie rzadko padlina lub resztki w śmietnikach. Z braku wystarczającej ilości tego  pokarmu zjada również ziarna, jagody lub owoce. Skład diety uzależniony jest od środowiska  i pory roku.

Głos ♫ 
(Nagranie audio: Paweł Szczepaniak)


Głos sroki to najczęściej sygnał ostrzegawczy, zgrzytliwe "cze cze cze czek" w kilku seriach, choć często odzywa się tym samym głosem w innych sytuacjach zmieniając ilość sylab i ich powtórzeń w różnych kombinacjach.  

  Rozród i gniazdowanie
  Już od lutego młode roczne sroki dobierają się w pary by do końca maja wyprowadzić  jeden tylko lęg w roku. Stare monogamiczne pary zamieszkują stałe terytorium przez wiele lat i choć są dość towarzyskimi ptakami zbierajacymi sie w srocze sejmiki, to jednak nie tolerują  na swym terytorium innych osobników w okresie rozrodu i wychowywania młodych.
  Gniazda budowane są w stabilnych miejscach wysoko nad ziemią w koronach drzew ale też w krzaczastych stabilnych zaroślach np. tarniny. Jako jedyny z krukowatych buduje zadaszenie nad gniazdem choć młode osobniki nabierają tej umiejętności dopiero z wiekiem. Gniazdo przybiera kulisty kształt z wlotem i wylotem. Mimo dużych rozmiarów jest słabo widoczne, i dopiero po opadnięciu liści można je dostrzec. Często gniazda srok są zasiedlane prze inne ptaki nie budujące samodzielnie. Często są to jedne z kilku gniazd które sroki budują jednocześnie. Wykańczają budowę tylko jednego wybranego. Konstrukcja z gałazek wiązana gliniastym wzmocnieniem wyściełana jest miękko piórami, sierścią i miękkimi trawkami.
  Od końca marca w odstępach 1 do 3 dni samica składa  średnio 5 jaj i wysiaduje je przez 21–22 dni. Młode zdolność do lotu uzyskują po 22-30 dniach od wyklucia. Pełną samodzielność osiągają w po 11 tygodniach. Młode karmione są przez oboje rodziców. Po osiągnięciu dojrzałości najczęściej zostają sąsiadami odziców zajmując sąsiednie teytoria.

Biotop
  Pierwotne tereny srok to nadrzeczne obszary z liściastym zadrzewieniem i kolczastymi krzewami. Obecnie niemal wszędobylska doskonale adaptując sie coraz liczniej w środowisku miejskim skąd wypiera drozda i kosa.

 

Ciekawostki   Według niektórych badań (test lustra)  jedyny gatunek ptaka, który poza ssakami posiada samoświadomość osobniczą objawiającą się rozpoznaniem siebie samej a nie traktowaniem odbicia jako rywala.


Opracował:   Emil Dzienniak