III-V  VIII-X 

 

Systematyka
Rząd: siewkowe (Charadriiformes)
Rodzina:bekasowate (Scolopacidae)
Gatunek: batalion (Philomachus pugnax)

Charakterystyka
Bardzo zmienny brodziec z silnie zaznaczonym dymorfizmem płciowym. Samica wielkości kosa, samiec wyraźnie większy. Dziób krótki dość gruby, lekko zgięty, dość długa szyja, wydłużone ciało. W okresie lęgowym samca trudno pomylić z jakimkolwiek innym ptakiem. Z daleka można go rozpoznać po szerokiej kryzie z piór , która u każdego samca ma inny kolor.  Długie, zakręcone pióra na potylicy tworzą rodzaj uszu. Przód i boki głowy nieopierzone, pokryte brodawkowatą skórą. Kolory "uszu", kryzy i nagiej skóry silnie zmienne - od bieli, beżu, żółci, pomarańczu, po niebieski, purpurowy, czarny. Zmienny również rysunek - od jednolitego koloru po plamki i prążki. Wszystko to sprawia, że ubarwienie każdego z samców batalionów jest niepowtarzalne. Szata spoczynkowa samców i upierzenie samic również zmienne, zawsze jednak brązowawe z jasnym obrzeżem piór, przypominającymi łuski.

Wielkość
długość ciała 29-32 cm (samiec), 22-26 cm (samica)
rozpiętość skrzydeł  44-59 cm
waga 70-255 g

Pokarm
Oprócz robaków, ślimaków i owadów także jagody i nasiona.

Głos ♫ 
Zazwyczaj milczący. Podczas wędrówek, w locie słychać ich kontaktowe kik, kak. Podczas tokowania głębokie zgrzytliwe serie. 

 

Rozród i gniazdowanie
Słynne i widowiskowe toki batalionów odbywają się na skraju wody. Samce podczas toków zbierają się w grupy, a następnie pozorowanymi walkami starają zwrócić na siebie uwagę samic. Każdy samiec ma określone terytorium tokowe, o średnicy 25-40 cm, z którego przywabia samice.  Broni go agresywnie. W centrum terenu tokowego znajduje się samiec o najwyższej randze, czym dalej od środka tym mniejsza ranga samca. Toki to stroszenie piór czubów i kryz. Potrząsanie głowami, dreptanie lub bieganie po swoim tokowisku przybiera na intensywności gdy w pobliżu jest samica. Ta przechadzajac się miedzy aktorami tego spektaklu wybiera tego, który jej zdaniem zaprezentował się najokazalej. Samiec który dostrzegł zainteresowanie jego pokazem przysiada niemal w głębokim nastroszonym ukłonie. Całe przedstawienie i zdobycie partnerki prowadzi tylko do chwilowego połączenia pary. Po zapłodnieniu samiec zostawia samicę i wraca na tokowisko. Takie zachowania godowe powodują, że jeden samiec może zdobyć kilka samic. Samica  póżniej zdana jest tylko na siebie zarówno z budową gniazda, wysiadywaniem, wychowem i karmieniem młodych. Gniazdo buduje na wilgotnym terenie wśród traw na ziemi ale w suchym miejscu. Gniazdo to wygrzebana jamka wyścieła źdźbłami i liśćmi traw. W ciągu roku wyprowadza jeden lęg, składając w maju-czerwcu około 4 nakrapianych jaj, które są następnie wysiadywane przez okres 21-22 dni. Pisklęta usamodzielniają się po około 3 tygodniach.

Biotop
Rozległe, wilgotne, krótko ścięte i słabo użytkowane łąki w pobliżu małych zbiorników wodnych, torfowiska oraz bagna. W Polsce batalion jest rzadkim ptakiem lęgowym najczęściej znanym znad rozlewisk Biebrzy.


Opracował:   Emil Dzienniak